Doğal Diş Macununda Aşındırıcılık Neden Önemli?
Güncelleme tarihi: 5 gün önce
Diş macunu sadece köpüren bir jel değildir. İçinde, fırçanın tek başına yapamayacağı mekanik işi üstlenen ince taneli maddeler bulunur. Bu maddelerin ne kadar sert olduğu, macunun en önemli teknik özelliklerinden biridir.
Aşındırıcı ne işe yarar?
Bir macunun içindeki aşındırıcılar, diş yüzeyindeki yumuşak birikintiyi ve çay, kahve gibi kaynaklardan gelen yüzeysel renklenmeyi almaya yardımcı olur. Bu iş fiziksel bir iştir; kimyasal değil.
Denge burada kuruluyor: yeterince çalışan ama gereğinden sert olmayan bir aşındırıcı profili. Fazlası gereksizdir, azlığı ise işi fırçaya ve süreye bırakır.
RDA nedir?
RDA, İngilizce “Relative Dentin Abrasivity” ifadesinin kısaltmasıdır — türkçesi bağıl dentin aşındırıcılığı. Bir macunun aşındırıcılığını, standart bir referans maddeye göre sıralayan laboratuvar ölçümüdür.
Önemli bir ayrıntı: RDA bağıl bir değerdir, mutlak değil. Yani “şu kadarı az, şu kadarı çok” demek için kullanılır; günlük hayatta ne olacağını tek başına söylemez. Fırçanın sertliği, uygulanan basınç ve süre de en az macun kadar belirleyicidir.
Doğal macunlarda hangi aşındırıcılar geçer?
Etikette sık karşılaşılan adlar şunlardır:
Hydrated Silica — silika; tane boyutu ayarlanabildiği için çok yaygındır.
Calcium Carbonate — kalsiyum karbonat; geleneksel bir aşındırıcıdır.
Sodium Bicarbonate — karbonat; suda çözündüğü için davranışı diğerlerinden farklıdır.
Bir maddenin doğal kaynaklı olması, aşındırıcılığının düşük olduğu anlamına gelmez. Belirleyici olan maddenin adı değil, tane boyutu ve biçimidir.
Evde karbonat meselesi
İnternette sık önerilen “evde karbonatla fırçalama” yönteminin sorunu karbonatın kendisi değil, ölçüsüzlügüdür. Bir macunda aşındırıcının oranı, tane boyutu ve formüldeki dağılımı kontrol edilir; mutfaktaki kaşıkta böyle bir kontrol yoktur.
Aynı şey limon, kömür tozu ve benzeri ev yapımı karışımlar için de geçerlidir. Bir ürünün formül edilmiş olmasının anlamı tam olarak budur: değişkenlerin ölçülmüş olması.
Aşındırıcılıkta belirleyici olan maddenin adı değil, tane boyutudur.
Fırça ve teknik
Macunun aşındırıcılığını konuşurken fırçayı atlamak eksik olur. Sert kıllı bir fırçayla ve kuvvet uygulayarak fırçalamak, düşük aşındırıcılığı olan bir macunun etkisini de değiştirir.
Ağız ve diş sağlığına dair her soru — hangi fırça, hangi teknik, hangi macun — bir diş hekiminin değerlendirmesini gerektirir. Bu yazı yalnızca etiketteki kavramları açıklıyor.
Sık sorulanlar
RDA değeri her macunun üzerinde yazıyor mu?
Genellikle yazmaz; zorunlu bir etiket bilgisi değildir. Üreticiden talep edilebilir.
Köpürmeyen macun daha mı az aşındırıcı?
İkisi ayrı şeylerdir. Köpük yüzey aktiflerden gelir, aşındırıcılık ise katı tanelerden. Bir macun köpürmeden de aşındırıcı olabilir.
